RIASEC testi — amerikalik psixolog John Holland tomonidan ishlab chiqilgan kasbiy qiziqishlarni aniqlash usuli. Holland nazariyasiga ko'ra, har bir insonda 6 ta asosiy qiziqish turidan biri yoki bir nechtasi ustunlik qiladi: Realistik (R), Tadqiqotchi (I), Badiiy (A), Ijtimoiy (S), Tadbirkor (E) va Konvensional (C).
Realistik tipdagi odamlar amaliy ishlarni, asboblar bilan ishlashni yoqtiradilar. Ular ko'pincha muhandislik, qurilish va texnik sohalarda muvaffaqiyat qozonadilar. Tadqiqotchi tipdagilar esa ilmiy tadqiqot, tahlil va murakkab muammolarni yechishga moyil bo'ladilar.
Badiiy tipdagilar ijodiy faoliyatni — musiqa, san'at, yozuv va dizaynni afzal ko'radilar. Ijtimoiy tipdagilar boshqalarga yordam berish, o'qitish va maslahat berishdan zavq oladilar. Tadbirkor tipdagilar esa rahbarlik qilish, sotish va biznes yuritishni yaxshi ko'radilar. Konvensional tipdagilar tartibli, aniq ishlarni — hisob-kitob, ma'lumotlarni qayta ishlash va buxgalteriyani afzal ko'radilar.
RIASEC testida siz ikki faoliyat orasidan birini tanlaysiz. Bu "majburiy tanlash" (forced-choice) usuli deyiladi. Nega aynan shunday? Chunki agar "yoqadi/yoqmaydi" so'ralsak, ko'p kishilar hamma narsaga "yoqadi" deb javob berishadi. Majburiy tanlash esa sizning haqiqiy ustunliklaringizni aniqroq ko'rsatadi.
Test yakunida siz 3 ta eng yuqori harfdan iborat Holland kodini olasiz — masalan, "ISA" yoki "REC". Bu kod sizning qiziqishlaringiz profilingizni ko'rsatadi va mos kasblarni topishga yordam beradi.
NextQadam platformasida RIASEC testi 48 ta majburiy tanlash savolidan iborat. Test 10-15 daqiqa davom etadi va natijalar darhol ko'rsatiladi. Eng muhimi — to'g'ri yoki noto'g'ri javob yo'q. Siz shunchaki o'zingizga yaqinroq bo'lgan faoliyatni tanlaysiz.
Tadqiqotlar ko'rsatadiki, RIASEC natijalarini boshqa omillar — shaxsiyat xususiyatlari, qobiliyatlar va qadriyatlar bilan birlashtirganda, kasbiy yo'naltirish aniqligi sezilarli darajada oshadi. Shuning uchun NextQadam bir nechta baholash usulini birlashtiradi.